Tamamlayıcı Beslenmeye Geçiş

iStock_000029747776Medium_ekgidayagecis

Dünya Sağlık Örgütü ve UNICEF, anne sütü ile beslemenin 24 aya kadar devam ettirilmesini önermektedir. İlk 6 ay sadece anne sütü bebeğin tüm ihtiyaçlarını karşılamakta iken 6. aydan sonra anne sütünü tamamlayıcı beslenme önerilmektedir. Anne sütünden katı gıdalara geçişte bebek odaklı bir yol izlenmelidir. Memenin birden bıraktırılması iyi bir fikir değildir. Bebek yine ağırlıklı beslenmesini memeden yapacaktır.

Ek gıdalar başlanmadan önce bebeğin hazır olma işaretleri izlenir:

  • Bebek başını tutabiliyor olmalıdır. Ek gıdalara geçiş öncesi ideal olan bebeğin desteksiz oturmaya başlamış olmasıdır.
  • Diliyle itme refleksi azalmıştır ve çiğneme hareketleri artmıştır. Bebek çiğnemeye hazır ve isteklidir.
  • Etrafındaki insanların yediklerine ilgi göstermeye başlamıştır.
  • Baş parmak ve işaret parmağı ile yakalamaya başlamıştır.
  • Genellikle bebekler doğum kilolarının iki katına yaklaştıkları dönemde emdikleri halde tam doymuyor gibi görünebilirler.. Büyüme atakları, diş çıkarma gibi durumlarda bebek  emmeye istekli olacaktır. Ancak anne normal şartlarda emme ile rahatlamayan bebeği  katı gıdaya başlama açısından takip etmelidir.

Katı gıda başlanmasına karar verildikten sonra seçilen besin grubunun üyeleri birbirine karıştırılmadan, küçük miktarlarda bebeğe tanıştırılmalıdır. Örneğin sebze grubu ile başlanacaksa mevsim sebzelerinden bir tanesi seçilmeli, ilk gün bir çay kaşığı kadar tattırılmalı, problem yok ise miktar yavaş yavaş arttırılmalıdır. Böylelikle tanıştırılan sebzeye karşı çocuğun hassasiyetinin olup olmadığını fark etmek kolaylaşır. Bebeğin bir öğününü karışık sebze püresi olarak tüketmeye başlaması, buradan da anlaşılabileceği gibi uzun bir süreçtir. Bu süreç içinde bebek mama sandalyesine de alışmalıdır.

Bir yaşıdan önce bal, yumurtanın beyazı ve inek sütü bebeklere verilmemelidir. Tuz ve şeker eser miktarda kullanılmalıdır.

 

Baby-led Weaning: (Bebek kontrolünde memeden kesilme)

Tamamlayıcı beslenme ile ilgili yeni bir yaklaşım da hiç püre yapmadan bebeğin kendi eli ile beslenmesine firsat verecek gıdalar başlamaktır. Bebeğin kendi eli ile tutabileceği büyüklükte porsiyon hazırlanmalı ve damağı arasında ezebileceği kıvamda besinler seçilmelidir. “O” şeklindeki mısır gevrekleri ya da minik haşlanmış sebze parcaları bebeğin kendini besleyebileceği gıdalardan bazılarıdır. Bebeğin kendi kendini beslemesine izin vermek onun motor gelişimi için olduğu kadar kişisel gelişimi için de önemlidir. Bebek kendi istediğinde yer, kendi istediğinde durur. Ağzına zorla ya da kandırma ile kaşık maması verilmez. Yöntemin savunucuları kaşık mama ile beslenen bebeklerin çiğnemeyi tam öğrenmeden yutmayı öğrendikleri ve bu nedenle ileriki dönemlerde normal beslenmeye geçişte sıkıntı yaşadıklarını söylemektedir. Oysa bebek kontrolinde beslenme ile bebek çiğneyecek, besinin tadını aldıktan sonra yutacaktır.

Bu yöntemi seçen anneler “pasaklı” öğünlere hazırlıklı olmalıdır. Bebeğin kıyafeti ona göre seçilmeli, gerekirse önlük takılmaldır. Mama sandalyesinin altına bez sermek de bir diğer önlem olabilir.

 

Sonuç:

Beslenme sadece karnın doyması değil, sosyaokültürel bir olaydır. Bebeğin beslenme saatlerinde evin sosyal ortamına dahil edilmesi, aile ile sofaya oturması önemlidir. Sofraya konan ve aile fertlerinin tükettiği besinlerin bebeğe de örnek olması gerekir. Sağlıklı beslenme tüm ailenin yaşam tarzı olmalıdır.

Beslenme saatleri stres değil keyifle geçmelidir. Bebekle inatlaşmadan hergün yeni hazırlanan taze besinler sunulmalıdır. Bebeğin beğenmediği besinler birkaç gün ara verilerek tekrar denenmelidir.

 

Örnek Menüler

6 Aylık Bebek için Örnek Menü

Sebze ya da meyve ile tanıştırmadaki önceliğe bebeğin doktoruyla ya da aile hekimiyle karar verilmelidir.

  • Sabah: Anne sütü
  • Ara öğün: Anne sütü
  • Öğlen: Meyve/sebze püresi ve anne sütü
  • Ara öğün: Anne sütü
  • Aksam: Muhallebi ve/veya anne sütü

*Eğer bebek gece uyanırsa emzirilmelidir.

*Bebeğin uyumu arttıkça bir öğün meyve bir diğer öğün sebze olabilir.

*7. ayda sebze ya da meyve püresinin yanına yoğurt (tercihen evde yapılmış) ve kıyma eklenebilir.

 

9 Aylık Bebek için Örnek Menü

  • Uyandığında: Anne sütü
  • Sabah: Haşlanmış yumurtanın sarısı, Ekmek içi, Reçel/pekmez, Peynir (tuzu alınmış), Tereyağı (bir çay kaşığı) + Anne sütü
  • Öğlen: Kıymalı veya tavuklu sebze püresi ve yoğurt
  • Akşamüstü: Meyve, Bisküvi (tercihen evde yapılmış) ve Anne sütü
  • Akşam: Muhallebi ve Anne sütü

*Bu dönemde tahıllar da öğlen öğünlerine katılabilir.

*Sebze püresine zeytinyağı (halis) eklemek hem kalori içeriğini arttırır hem de bebeği kabızlıktan korumaya yardım eder.

*Sakatat da 8. aydan sonra bebeklere verilmeye başlanabilir.

*Köfte de baharatsız hazırlanarak yine 8. aydan itibaren verilebilir.

*Balık tercih edilirken yüzeye yakın yaşayan, küçük balıklar tercih edilmelidir. Bebeğe kılçıkları iyice ayıklanarak verilmelidir. (8. aydan sonra)

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>